شەڕی داگیرکردنی هزری مرۆڤ ئێمە لە سەردەمێکدا دەژین کە هاوکێشەکانی هێز و دەسەڵات گۆڕانکاریی بنەڕەتییان بەسەردا هاتووە.
سەردەمی داگیرکاریی خاک و سنوورە جوگرافییەکان بە ئامرازی سەربازی، بەرەو کاڵبوونەوە دەچێت. لەمڕۆدا، گۆڕەپانی یەکلاکەرەوەی ململانێکان گۆڕاوە بۆ "شەڕی هزر و سەرنج". چیتر زلهێزەکان بۆ دەستبەسەرداگرتنی خاک پێشبڕکێ ناکەن، بەڵکو تێدەکۆشن بۆ ئەوەی بە تەواوی کۆنترۆڵی ئەو گۆشەنیگایە بکەن کە تۆ لە ڕێگەیەوە لە جیهان دەڕوانیت.
ئەندازیارانی نەرمی هزر
لە سەدەی بیست و یەکەمدا، "ئەلگۆریتەم"ـەکان بوونەتە سەربازە بێدەنگەکانی ئەم جەنگە. مۆبایلەکەی دەستت، نەک تەنیا ئامرازێکی پەیوەندیکردن، بەڵکو گەورەترین ئامێری کۆکردنەوەی داتا و ئاراستەکردنی هزری تۆیە. کاتێک تۆ بەبێ ئامانج لە لاپەڕەکاندا "سەرەوژوور" (Scroll) دەکەیت، لە ڕاستیدا تەنیا کات بەفیڕۆ نادەیت؛ بەڵکو تۆ لە پرۆسەیەکی چڕی "بێبەشکردن لە وزەی شیکاری"ـدا گیرت خواردووە. شرۆڤەکارانی سیاسەتی هێزی نەرم، لەسەر ئەو بڕوایەن کە کاتێک کۆمەڵگەیەک لە ڕووی هزرییەوە پەراوێزخراو و بەردەوام سەرقاڵکراو بێت، توانای بەرگریی خۆی لە بەرامبەر گۆڕانکارییە ناویستییەکان لە دەست دەدات. کاتێک سەرنجی تۆ لەسەر پرسە چارەنووسسازەکان هەڵدەگیرێت و دەخرێتە سەر بابەتە لاوەکییەکان، تۆ دەبیتە گڵۆڵەیەک لە دەستی ئەوانەی دەیانەوێت نەخشەی مێشکت بەپێی ویستی خۆیان دابڕێژنەوە.
ئابووریی "گێڕانەوە"
زلهێزەکانی جیهان تێگەیشتوون کە مووشەک و تانک بۆ داگیرکردنی کۆمەڵگەیەک تێچوویەکی زۆری هەیە و ڕەنگدانەوەی نێگەتیڤی دەبێت. لە بەرامبەردا، وەبەرهێنان لە «گێڕانەوە» (Narrative)ـدا زۆر کاریگەرتر و هەرزانترە. ئەوان دەتوانن پێناسەی تۆ بۆ چەمکەکانی ئاسایش، پێشکەوتن، یان خودی "دوژمن" بگۆڕن. کاتێک چەمکە بنەڕەتییەکانی ژیانت بە دەستی ئەوان پێناسە بکرێن، ئەوا تۆ بێ ئەوەی هەست بکەیت، بوویتەتە ئەکتەرێک لە شانۆگەرییەکدا کە دەقەکەی لە لایەن کەسانی دیکەوە نووسراوە.
چۆن خۆمان لەم داگیرکارییە ڕزگار بکەین؟ ئێمە ناتوانین یان پێویست ناکات خۆمان لە تەکنەلۆژیا داببڕین، بەڵام پێویستە "هۆشیاریی ستراتیژی" لە خۆماندا گەشە پێ بدەین. ئەم هۆشیارییە بریتییە لە.
١- پرسیارکردن:
هەموو کاتێک لە خۆت بپرسە: بۆچی ئەم هەواڵە یان ئەم گرتە ڤیدیۆیە بەم شێوەیە بۆ من نمایش کرا؟ کێ سوود لەو کاردانەوەیەی من وەردەگرێت؟
٢-سەنتەری بیرکردنەوە:
با مۆبایلەکەت ئامرازێک بێت بە دەستی تۆ، نەک تۆ ئامرازێک بە دەستی مۆبایلەکەت. کاتی بەکارهێنانی ئینتەرنێت و تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان سنووردار بکە و مێشکت بۆ کاری قووڵ و خوێندنەوەی بەسوود تەرخان بکە.
٣- لێکدانەوەی ڕووداوەکان:
لەبری ئەوەی تەنیا وەرگری پەیامەکان بیت، هەوڵ بدە لێکۆڵینەوە لە پاڵنەرەکانی پشت هەر هەواڵ و ڕووداوێک بکەیت.
دەرەنجام
ئێمە لە ساتەوەختێکی مێژوویدا دەژین کە مرۆڤبوون واتە "خاوەندارێتیکردنی سەرنجی خۆت". با چیتر کەرەستەیەک نەبین لە دەستی ئەوانەی دەیانەوێت بمانکەنە ژمارەیەک لە ئامارەکانی خۆیان. با بەیەکەوە فێری ئەوە بین کە چۆن لەم دونیایەدا، نەک تەنیا سەیری یارییەکە بکەین، بەڵکو یاساکانی یارییەکە بگۆڕین.
تۆ چیتر بەکارهێنەرێکی بێویست نیت، ئەگەر بڕیار بدەیت کە هزر و سەرنجی خۆت پارێزراو بێت.